ΕΛΤΑ: Το μεγάλο σχέδιο για να γυρίσουν σελίδα | Τι αλλάζει σε καταστήματα, δέματα και τραπεζικές υπηρεσίες

 

Με στόχο την ενίσχυση των εσόδων και τη δημιουργία ενός οικονομικά βιώσιμου οργανισμού, τα Ελληνικά Ταχυδρομεία (ΕΛΤΑ) προχωρούν σε εκτεταμένο μετασχηματισμό του τρόπου λειτουργίας και του επιχειρηματικού τους μοντέλου, θέτοντας σε εφαρμογή αναπτυξιακό σχέδιο επτά στρατηγικών πυλώνων. Στο επίκεντρο βρίσκονται η αναδιοργάνωση και ανάπτυξη του πανελλαδικού δικτύου, με στόχο την ενίσχυση των εσόδων και τη δημιουργία ενός οικονομικά βιώσιμου οργανισμού, η ανάπτυξη τραπεζικών δραστηριοτήτων, η αυτοματοποίηση των δύο μεγαλύτερων κέντρων διαλογής του οργανισμού, η ψηφιοποίηση των υπηρεσιών και η αξιοποίηση 82 ακινήτων συνολικής αξίας περίπου 110 εκατ. ευρώ.

 

Το σχέδιο αποκτά ιδιαίτερη σημασία, σε μια περίοδο κατά την οποία τα ΕΛΤΑ καλούνται να αντιμετωπίσουν τις συνέπειες της διαρκούς υποχώρησης της παραδοσιακής αλληλογραφίας, την αύξηση του λειτουργικού κόστους και τον εντεινόμενο ανταγωνισμό στην αγορά των ταχυμεταφορών.

 

Η νέα διοίκηση, υπό τον Μιχάλη Μαυρόπουλο, επιχειρεί πλέον να περάσει από ένα μοντέλο που βασιζόταν κυρίως στην παραδοσιακή ταχυδρομική δραστηριότητα σε μια σύγχρονη εταιρεία υπηρεσιών, η οποία θα αξιοποιεί το φυσικό της δίκτυο για περισσότερες εμπορικές δραστηριότητες. Η στρατηγική δεν περιορίζεται στη μείωση του κόστους, αλλά προβλέπει την ανάπτυξη νέων πηγών εσόδων, την προσέλκυση συνεργασιών και την αξιοποίηση υποδομών που μέχρι σήμερα δεν απέδιδαν στον βαθμό που θα μπορούσαν.

 

Η αξιοποίηση του φυσικού δικτύου αποτελεί κεντρικό στοιχείο του μετασχηματισμού, με τη διοίκηση να επιδιώκει τη μετάβαση από το παραδοσιακό κατάστημα ταχυδρομικών υπηρεσιών σε ένα πολυλειτουργικό σημείο εξυπηρέτησης.

 

Το δίκτυο των 1.036 σημείων, το οποίο περιλαμβάνει καταστήματα ΕΛΤΑ, πρακτορεία και σημεία της ΕΛΤΑ Courier, αποτελεί τη βάση πάνω στην οποία σχεδιάζεται η ανάπτυξη νέων δραστηριοτήτων. Στόχος είναι η μεγαλύτερη εμπορική αξιοποίησή του, μέσα από την υπηρεσία ΕΛΤΑ points, που υλοποιεί το μοντέλο PUDO (Pick-Up & Drop-Off), νέες συνεργασίες, μοντέλα franchise και διαφορετικές μορφές φυσικής παρουσίας.

 

Στο πλαίσιο αυτό, εξετάζονται μικρότερα και πιο ευέλικτα σημεία εξυπηρέτησης, ακόμη και μέσα σε υφιστάμενες εμπορικές επιχειρήσεις, ώστε ο οργανισμός να διατηρεί ευρεία γεωγραφική κάλυψη χωρίς να απαιτείται σε κάθε περίπτωση η λειτουργία ενός πλήρους παραδοσιακού καταστήματος.

 

Η αλλαγή στρατηγικής έρχεται μετά τις έντονες αντιδράσεις που προκάλεσε το σχέδιο αναδιάρθρωσης του δικτύου. Τον Νοέμβριο του 2025 είχε ανακοινωθεί η πρόθεση για κλείσιμο 204 καταστημάτων, ωστόσο τελικά έκλεισαν 100, ενώ για τα υπόλοιπα επιλέχθηκε η αντικατάστασή τους από κοντινά σημεία ΕΛΤΑ Courier ή πρακτορεία. Το ζητούμενο της διοίκησης εξάλλου είναι η βελτίωση της εμπειρίας του πελάτη, με περισσότερες διαθέσιμες υπηρεσίες, καλύτερη εξυπηρέτηση και δυνατότητα πρόσβασης τόσο από φυσικά όσο και από ψηφιακά κανάλια.

 

Καθοριστικό ρόλο στον μετασχηματισμό αναμένεται να διαδραματίσει και το ανθρώπινο δυναμικό του οργανισμού, με ιδιαίτερη έμφαση στους περίπου 1.500 ταχυδρόμους που εξυπηρετούν πολίτες σε ολόκληρη την επικράτεια.

 

Η αξιοποίηση νέων ψηφιακών εργαλείων θα επιτρέψει στους ταχυδρόμους να παρέχουν περισσότερες υπηρεσίες, ακόμη και σε περιοχές όπου δεν υπάρχει εύκολη πρόσβαση σε φυσικά καταστήματα ή άλλες υποδομές εξυπηρέτησης.

 

Παράλληλα, η ανάπτυξη χρηματοοικονομικών υπηρεσιών και νέων εμπορικών δραστηριοτήτων δημιουργεί την ανάγκη επανεκπαίδευσης του προσωπικού και προσαρμογής στις νέες απαιτήσεις. Η διοίκηση επιδιώκει να διατηρήσει τον κοινωνικό χαρακτήρα των ΕΛΤΑ, χωρίς όμως να παραμείνει εγκλωβισμένη σε ένα μοντέλο λειτουργίας που δημιουργεί υψηλό κόστος και περιορισμένα περιθώρια ανάπτυξης.

 

Στην αγορά των ταχυμεταφορών, τα ΕΛΤΑ επιχειρούν να καλύψουν το έδαφος που έχασαν τα προηγούμενα χρόνια, καθώς η ανάπτυξη του ηλεκτρονικού εμπορίου έχει μεταβάλει σημαντικά τις συνήθειες των καταναλωτών.

 

Συγκεκριμένα, σύμφωνα με στοιχεία της αγοράς, στην Ελλάδα διακινούνται περίπου 140 εκατ. δέματα ετησίως, με περισσότερα από 40 εκατ. να παραδίδονται πλέον μέσω εναλλακτικών τρόπων, όπως καταστήματα, συνεργαζόμενα σημεία και αυτόματες θυρίδες.

 

Η διοίκηση αναγνώρισε ότι τα ΕΛΤΑ δεν κατάφεραν να παρακολουθήσουν εγκαίρως τη συγκεκριμένη τάση, παρά το γεγονός ότι δραστηριοποιούνται στις ταχυμεταφορές εδώ και περίπου δύο δεκαετίες μέσω της ΕΛΤΑ Courier.

 

Το πρώτο βήμα για την επιστροφή στη συγκεκριμένη αγορά έγινε με την ενεργοποίηση της υπηρεσίας ΕΛΤΑ Points, που υλοποιεί το μοντέλο PUDO (Pick-Up & Drop-Off) και επιτρέπει την παράδοση και παραλαβή δεμάτων από τα 1.036 σημεία του δικτύου.

 

Παράλληλα, ξεκίνησε πιλοτική συνεργασία με την BOX NOW, προσφέροντας στους καταναλωτές τη δυνατότητα παραλαβής δεμάτων από αυτόματες θυρίδες σε 24ωρη βάση. Η συγκεκριμένη συνεργασία δίνει στα ΕΛΤΑ πρόσβαση σε ένα ήδη ανεπτυγμένο δίκτυο lockers, χωρίς να απαιτείται η δημιουργία αντίστοιχης υποδομής από μηδενική βάση.

 

Η BOX NOW διαθέτει περισσότερες από 240.000 θυρίδες στην Ελλάδα, με στόχο τις 300.000 έως το τέλος του 2026, ενώ δραστηριοποιείται επίσης σε Κύπρο, Βουλγαρία, Κροατία και Σλοβενία. Οι μέτοχοί της έχουν επενδύσει περίπου 40 εκατ. ευρώ στην ελληνική αγορά, ενώ για το 2027 προβλέπονται επιπλέον 10 εκατ. ευρώ.

 

Ο ανταγωνισμός είναι ιδιαίτερα έντονος, καθώς η ACS διαθέτει περίπου 80.000 θυρίδες σε 1.655 σημεία, ενώ η Skroutz έχει αναπτύξει περισσότερες από 69.000 θυρίδες και προγραμματίζει περαιτέρω επέκταση.

 

Ένας από τους σημαντικότερους πυλώνες του νέου επιχειρηματικού μοντέλου αφορά την ανάπτυξη χρηματοοικονομικών υπηρεσιών μέσα από το δίκτυο των ΕΛΤΑ. Πρόκειται για μια δραστηριότητα που η διοίκηση θεωρεί ότι μπορεί να δημιουργήσει σημαντικές πρόσθετες πηγές εσόδων, αξιοποιώντας την παρουσία του οργανισμού σε περιοχές όπου η πρόσβαση σε τραπεζικά καταστήματα είναι περιορισμένη.

 

Η συνεργασία των ΕΛΤΑ με τη Eurobank βασίζεται σε μια σχέση άνω των 20 ετών, με ρίζες στο Ταχυδρομικό Ταμιευτήριο. Σήμερα σε όλα τα ιδιόκτητα καταστήματα ΕΛΤΑ οι πολίτες μπορούν να πραγματοποιούν απλές τραπεζικές συναλλαγές. Πάνω σε αυτήν τη βάση προχωρεί το επόμενο βήμα, με πιλοτικό πρόγραμμα σε 30 καταστήματα, που προβλέπεται να αυξηθούν το 2027, προσφέροντας πιο διευρυμένες τραπεζικές και χρηματοοικονομικές υπηρεσίες.

 

Η νέα προσέγγιση δεν περιορίζεται στις παραδοσιακές συναλλαγές ή στις καταθέσεις, αλλά εξετάζει τη δυνατότητα παροχής περισσότερων χρηματοοικονομικών προϊόντων μέσω του ταχυδρομικού δικτύου. Για την υλοποίησή της, ωστόσο, απαιτείται κατάλληλα εκπαιδευμένο προσωπικό, καθώς η διάθεση τραπεζικών προϊόντων προϋποθέτει διαφορετικές δεξιότητες και εξειδικευμένη γνώση.

 

Η διοίκηση αναγνωρίζει ότι η ανάπτυξη αυτών των δραστηριοτήτων δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί χωρίς οργανωμένη εκπαίδευση των εργαζομένων και προσαρμογή των καταστημάτων στις νέες απαιτήσεις.

 

Στο ευρύτερο πλαίσιο των χρηματοοικονομικών συνεργασιών περιλαμβάνεται και το μνημόνιο συνεργασίας με την Alpha Bank, με στόχο την αξιοποίηση του δικτύου των ΕΛΤΑ για την παροχή χρηματοοικονομικών υπηρεσιών.

 

Μία από τις μεγαλύτερες παρεμβάσεις αφορά την πλήρη αυτοματοποίηση των δύο κεντρικών εγκαταστάσεων διαλογής των ΕΛΤΑ, στο Κρυονέρι Αττικής και στο Ωραιόκαστρο Θεσσαλονίκης. Πρόκειται για τους δύο σημαντικότερους κόμβους του οργανισμού, μέσω των οποίων πραγματοποιείται η συγκέντρωση, ταξινόμηση και προώθηση επιστολών και δεμάτων προς το υπόλοιπο δίκτυο.

 

Σύμφωνα με πληροφορίες, η διαγωνιστική διαδικασία βρίσκεται πλέον στην τελική ευθεία, με στόχο το άνοιγμα των οικονομικών προσφορών έως το τέλος του 2026 και την ανάδειξη αναδόχου στο πρώτο τρίμηνο του 2027. Η φιλοδοξία είναι οι δύο εγκαταστάσεις, μετά την ολοκλήρωση του εκσυγχρονισμού τους, να συγκαταλέγονται στις μεγαλύτερες και τεχνολογικά πιο προηγμένες του είδους τους στα Βαλκάνια.

 

Η συγκεκριμένη πρωτοβουλία συνδέεται με την ανάγκη αύξησης της παραγωγικότητας, μείωσης του κόστους διαχείρισης και επιτάχυνσης της διακίνησης των αποστολών. Παράλληλα, δημιουργεί τη δυνατότητα αξιοποίησης των υποδομών για μεγαλύτερους όγκους δεμάτων, αλλά και ενδεχομένως για την εξυπηρέτηση τρίτων επιχειρήσεων.

 

Εξίσου σημαντική παρέμβαση αποτελεί η πλήρης αναβάθμιση των πληροφοριακών συστημάτων του οργανισμού, με επίκεντρο την ενοποίηση της παρακολούθησης αποστολών και την ανάπτυξη ενός ενιαίου ψηφιακού περιβάλλοντος εξυπηρέτησης.

 

Σήμερα τα ΕΛΤΑ και η ΕΛΤΑ Courier χρησιμοποιούν διαφορετικά συστήματα track & trace, τα οποία βασίζονται σε παλαιότερες τεχνολογίες και δεν μπορούν να ανταποκριθούν πλήρως στις σύγχρονες απαιτήσεις του ηλεκτρονικού εμπορίου. Αυτό δημιουργεί περιορισμούς τόσο στην παρακολούθηση των δεμάτων όσο και στη δυνατότητα συνεργασίας με μεγάλες επιχειρήσεις και ηλεκτρονικά καταστήματα.

 

Το νέο έργο, προϋπολογισμού 6 εκατ. ευρώ χωρίς ΦΠΑ, προωθείται μέσω του Εθνικού Αναπτυξιακού Ταμείου και περιλαμβάνει ολοκληρωμένα συστήματα λιανικής εξυπηρέτησης, κεντρικό έλεγχο της διανομής και νέες εφαρμογές παρακολούθησης των αποστολών. Στόχος είναι ο πελάτης να μπορεί να παρακολουθεί την πορεία του δέματός του και να έχει πρόσβαση στις υπηρεσίες του οργανισμού μέσα από ένα ενιαίο ψηφιακό περιβάλλον.

 

Παράλληλα, η ενοποίηση των συστημάτων θα επιτρέψει στα ΕΛΤΑ να συνδεθούν αποτελεσματικότερα με ηλεκτρονικά καταστήματα και επιχειρήσεις που διαχειρίζονται μεγάλο αριθμό αποστολών, δημιουργώντας τις προϋποθέσεις για πιο ολοκληρωμένες υπηρεσίες ηλεκτρονικού εμπορίου.

 

Η διαδικασία βρίσκεται στο στάδιο της προετοιμασίας του διαγωνισμού, με τη διοίκηση να αναφέρει ότι έχει ήδη εκδηλωθεί ενδιαφέρον από μεγάλους οργανισμούς. Το χρονοδιάγραμμα προβλέπει προκήρυξη τον Δεκέμβριο του 2026, ανάδειξη αναδόχου το πρώτο τρίμηνο του 2027 και σημαντική πρόοδο στην επιχειρησιακή εφαρμογή του νέου συστήματος έως το τέλος της ίδιας χρονιάς.

 

Σημαντικό μέρος του μετασχηματισμού αφορά και την ακίνητη περιουσία των ΕΛΤΑ, η οποία μέχρι σήμερα δεν είχε αξιοποιηθεί στο σύνολο των δυνατοτήτων της.

 

Έχει ολοκληρωθεί η χαρτογράφηση χαρτοφυλακίου 82 ακινήτων, συνολικής εκτιμώμενης αξίας 110 εκατ. ευρώ. Σύμφωνα με τον σχεδιασμό της διοίκησης, οι πρώτες διαγωνιστικές διαδικασίες αναμένεται να ξεκινήσουν έως το τέλος του 2026, με τα ακίνητα να προωθούνται προς αξιοποίηση σε ομάδες (clusters) και όχι απαραίτητα μεμονωμένα.

 

Η ομαδοποίηση θα επιτρέψει τη διαμόρφωση διαφορετικών πακέτων αξιοποίησης, ανάλογα με τα χαρακτηριστικά και τις εμπορικές δυνατότητες των ακινήτων.

 

Στο επίκεντρο βρίσκονται, μεταξύ άλλων, ακίνητο στην Καισαριανή με προοπτική ανάπτυξης φοιτητικών κατοικιών, οικόπεδο στη Γλυφάδα, ακίνητο στη Μύκονο και κεντρικό κτίριο στην Πάτρα.

 

Η διοίκηση των ΕΛΤΑ βλέπει σημαντικές προοπτικές και στις αλλαγές που συντελούνται στις διεθνείς εφοδιαστικές αλυσίδες, ιδιαίτερα λόγω της αναμόρφωσης του τελωνειακού καθεστώτος για τις εισαγωγές μικρής αξίας.

 

Μεγάλα διεθνή marketplaces εξετάζουν νέους τρόπους οργάνωσης των αποστολών τους προς την Ευρώπη, με μεγαλύτερη έμφαση στις συγκεντρωτικές μεταφορές και στη διανομή μέσω ευρωπαϊκών κόμβων.

 

Η γεωγραφική θέση της Ελλάδας θα μπορούσε, σύμφωνα με τη διοίκηση, να αποτελέσει πλεονέκτημα για τη διακίνηση προϊόντων προς τη Νοτιοανατολική Ευρώπη και τα Βαλκάνια.

 

Στο πλαίσιο αυτό, τα ΕΛΤΑ επιδιώκουν να αξιοποιήσουν τις αναβαθμισμένες υποδομές διαλογής, το δίκτυο καταστημάτων και την παρουσία τους στο τελευταίο στάδιο της διανομής, το λεγόμενο last mile, ώστε να διεκδικήσουν συνεργασίες με μεγάλες διεθνείς επιχειρήσεις.

 

Η στρατηγική ανάπτυξης χρηματοοικονομικών υπηρεσιών δεν αποτελεί μια πρωτόγνωρη επιλογή για την ευρωπαϊκή ταχυδρομική αγορά. Αντίθετα, η διοίκηση των ΕΛΤΑ μελετά μοντέλα που εφαρμόστηκαν με επιτυχία σε μεγάλους ευρωπαϊκούς ταχυδρομικούς οργανισμούς, με χαρακτηριστικότερα παραδείγματα την ιταλική Poste Italiane και τη γαλλική La Poste.

 

Οι δύο οργανισμοί προχώρησαν τα προηγούμενα χρόνια σε σημαντική διεύρυνση των δραστηριοτήτων τους, αξιοποιώντας τα φυσικά τους καταστήματα για την παροχή χρηματοοικονομικών, ασφαλιστικών και άλλων εμπορικών υπηρεσιών.

 

Ιδιαίτερα χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της Poste Italiane, η οποία εξελίχθηκε σε έναν πολυκλαδικό όμιλο με ισχυρή παρουσία στις πληρωμές, στις ασφαλίσεις και στις χρηματοοικονομικές υπηρεσίες. Σύμφωνα με τα οικονομικά μεγέθη που αναφέρθηκαν κατά την παρουσίαση, ο κύκλος εργασιών της προσεγγίζει τα 15 δισ. ευρώ και το EBITDA τα 3,2 δισ. ευρώ.

 

Το σημαντικότερο στοιχείο του συγκεκριμένου μοντέλου είναι ότι η ανάπτυξη δεν βασίστηκε στην εγκατάλειψη του φυσικού δικτύου. Αντίθετα, τα ταχυδρομεία αξιοποίησαν τα καταστήματά τους ως σημεία παροχής πολλαπλών υπηρεσιών, επενδύοντας στην εκπαίδευση του προσωπικού, στην αναδιοργάνωση των διαδικασιών και στην ανάπτυξη νέων εμπορικών δραστηριοτήτων.

 

Η γαλλική La Poste ακολούθησε αντίστοιχη κατεύθυνση, αξιοποιώντας το δίκτυό της και αναπτύσσοντας χρηματοοικονομικές δραστηριότητες, χωρίς να εγκαταλείψει την παρουσία της στις τοπικές κοινωνίες.

 

Για τα ΕΛΤΑ, το βασικό συμπέρασμα από τα συγκεκριμένα παραδείγματα είναι ότι ένα εκτεταμένο ταχυδρομικό δίκτυο μπορεί να μετατραπεί από λειτουργικό βάρος σε εμπορικό πλεονέκτημα, υπό την προϋπόθεση ότι θα αποκτήσει νέες χρήσεις και θα προσφέρει περισσότερες υπηρεσίες.

 

Πηγή: powergame.gr